Category: Эерэг

Эмээл дээр эр хүний хийморь, элэнц хуланцын сүлд оршдог хийгээд эрхэмлэх ёсон..

Монголчууд эмээлийн хонхыг дээш нь харуулж тавихыг төдийлөн таалдаггүй. Хойд бүүрэг дээр нь босгож тавих юм уу доош харуулан гөлмийг дээр нь тохон эвхэж тавьдаг. Эмээл дэрлэж унтахыг цээрлэнэ. Зөрчвөл….

Аргалын утаа бургилсан малчны гэр ариун болой гэхийн учир..

Арга барагдахад аргалын утаандаа утуулж суувал аминд өлзийтэй юмсанж. Бараг тавиад сая малтай болж буй өнөө үед өвөг дээдсийн мянга мянган жил гал голомтоо бадрааж ирсэн аргал, хоргол, хөрзөн хааяагүй….

Ээж Хайрхан уулын домог..

Эрт урьдын цагт одоогийн Говь-Алтай аймгийн Эрдэнэ сум Чандмань, Бигэр сумын заагт оршдог. Өлийн даваа гэдэг газарт тэнгэр газрын аль нэгтээгээс нэгэн үзэсгэлэн гоо бүсгүй бий болжээ. Түүний нүд гялбам….

Хүнд бэлэглэж болохгүй 12 зүйлс буюу оршихуйн аравнай нь бэлэгдлийн чанарт нийцэх, нийцэхгүйн тухай..

Бид найз нөхөд, гэр бүл, эрхэм нандин хүмүүстэй ямар нэгэн баярт үйл явдал тохиолдоход бэлэг өгдөг. Гэвч бэлгийг зүгээр ч нэг гарт тааралдаж, сэтгэлд хүрснээ сонгож хэн нэгэнд өгдөггүй аж…..

Нар зөвхөн тэнгэрт манддагүй хүний дотор ч мандаж болдог. Өглөөний нарыг өөрийн болгохын учир..

Ургахын улаан наран нь дээр хөөрсөн нарнаасаа илүү олон өнгийн гэрэл, илүү хурц тод эрчим туяа цацруулдаг учраас хүмүүн эртлэн босч өөртөө эрчмийг тосон авах нь чухал. Энэ нь хүмүүний….

Биеийг нь төрүүлдэг ч ухааныг нь төрүүлдэггүй гэж хэлэлцдэг нь нэг талаараа буруу зүйл..

Хүн төрөх үедээ хүйсний төвдөө үндэслэж төрдөг. Японд үүнийг ‘Хара’ гэдэг. Харакири гэдэг үг эндээс үүсэлтэй. Хара бол хүйс, кири гэдэг нь хөнөөх. Хүн төрөлхтний амьдрал харакири болж хувирсан байна…..

Амьдралыг заавал хэцүү хүнд, тэмцэл гэсэн бодлоо орхиж сур..

Битгий зов доо, битгий шанал! Хүн бүр угийн Бурхан чанартай. Тохиолдож байгаа бүхэн чинь ердөө л өнгөн хэсэгт бий болж байгаа, хуурмаг төдий зүйл. Угийн төрөлх, мөнхийн чанарт чинь огтоос….

Залуу насандаа ухаарч, сэхээрч галтай дөлтэй ёсоор нь л яв. Эргэж бодоход цээж дүүрэн байхаар амьдар..

Чи залуу насаа таашаана. Хөгшрөх үед буурай үеэ ч бас таашаана. Буурай насанд өөрийн гоо сайхан бий. Тэр нь залуу хүнд байхгүй. Залуу нас бол эрч хүчээр дүүрэн боловч өнгөц….

Даллаганы уут нь тухайн айлын буян хишиг, эд баялаг, энергийн орших орон юм.

Монголчууд бид “буян арвижиг” хэмээн бэлгэдэж айл бүр даллаганы уутыг бурхан шүтээндээ залдаг. Даллаганы уутыг хүмүүс өөрсдөө хийж болно. Хэмжээ нь өөрийнхөө мухар тохойноос багагүй байхаар хийх бөгөөд түүнээс бага….

Удмыг нь харж ханилахын учир..

Ханилах хүнийхээ удмыг хар гэж монголчууд зүгээр ч нэг хэлчихээгүй хэрэг. Удмыг нь хар гэдэг үгний цаана хэр их мөнгөтэй, хэр царайлаг, хэр боловсролтой хүн бэ гэсэн шалгуур огт байхгүй…..